O prelo
A dialéctica infinita do amor

A poeta viguesa Oriana Méndez percorre en 'chairas sucesións' o territorio interminable que é o encontro.
charias sucesions oriana
Capa do poemario de Oriana Méndez. Branca Trigo Cabaleiro
29 oct 2023 06:00

Son, eran e serán Dous. Dous nunha cidade que se expande labirinto. “Dous coma unha multitude”. Porque as multidudes se compoñen dun e outro, un e outro, un e outro que se contrapoñen e se suceden. Así acontece tamén coas palabras no chairas sucesións de Oriana Méndez. O libro, publicado por Chan da Pólvora, recolle unha multitude de dúas voces enlazadas na dialéctica infinita do amor. Esta “lingua encadeada, de cabalos” galopa unha chaira que é a lesión resultante do impacto inevitable de “caer no fondo da vida”, convertida esta nun astro que só podemos coñecer “a partir da súa propia estela”. Dous comparten a esencia do planeta e o animal ferido: a gravitación terrible dun depredador e a precipitación da vida sobre a vida. Dous viaxan. Dous conversan.

“Escóitanse mutuos compréndese só
mediante filamentos fíos
nin sequera cabos
frebas de raciocinio
prendidos das súas propias memorias
como deberían dicirse a si mesmos?”

Dous dinse unha forza creadora que fai madurar os froitos sen que exista a árbore, unha chave sen porta, unha metáfora que substitúe o sentido por “algunhas ondas de dolor”, “algúns coitelos que acarician a mirada”. Oriana cita ao comezo do libro as seguintes palabras de Antón Lopo: “O significado é unha cinta que avanza”. Así, a lectura deste libro non pode presupoñer que unha cousa significa outra cousa. Aquí Dous signifícanse mutuamente nun “desdobramento universal” que é, á vez, íntimo, unha cinta impulsada nada máis que por un desexo líquido, pletórico, incansable.

“O que se din é
nun idioma futuro: só despois
despois da súa manifestación
podería romper a ser interpretado”

Porén, os versos de chairas sucesións convídannos a gardar a nosa “secreta comprensión”. Méndez ofrécenos un libro de poemas de amor desviándose, como é costume nela, das formas habituais da literatura. Non é este un libro diáfano na medida en que nunha primeira lectura pasamos por alto moitos elementos, pero si é un libro diáfano na medida en que accedemos a el como accedemos ao horizonte, ao mar en calma, ao fío tenso dun tecido a piques de crebar. chairas sucesións presenta unha liña horizontal, un lugar que percorrer e non no que adentrarse. Non por isto é nin moito menos un libro cunha estrutura narrativa cun comezo e un final, pois se sitúa “fóra do tempo”.

“Aquí e alí íase desprazando o tempo
e a fractura do tempo
a cronoloxía estaba suspendida
por unha razón precisa:
abrazo é un dicir de dous
non acontece un suceso e despois outro
é máis ben unha duración no soño”.

Sen ben non atopamos un comezo ou un final, si vemos un espazo “despois da chaira” onde buscar, e tamén unha procedencia de Dous: un órgano invertido, unha concavidade, un refuxio que é abandonado pola intemperie abrasiva desta planicie na que a diferencia entre o rostro e a máscara de palabras non é máis que un interrogarse. As imaxes derrúbanse no momento en que son contruídas, sendo a disolución o cume da súa existencia mesma. A forma en que a poeta leva o dito ao dicir provoca que a lectora, como Dous, “vexa precisamente o que non pode ver”. En chairas sucesións, o desexo impulsa o discurso cara a adiante. É esa “plétora escrita que laranxa nos desfai” tamén a que nos fai, a que fai Dous, a que fai discorrer un río que perde caudal e medra sen deterse coma a noite implacable dos abrazos.

“permanece algunha substancia capaz
algo que por si só poida proliferar
que conteña semente dalgunha clase viva
disposta a desanoarse?”

Recentemente coincidín cunha boa amiga nun recital de Oriana Méndez. Falando dun dos poemas de chairas sucesións, contoume que á primeira non entendera moito do que quería dicir, pero que sabía que era un poema de amor porque había moitas preguntas. Efectivamente, o poemario ofrécenos o interrogante coma un impulso, un “querer” que nos conduce ao seguinte nunha sucesión de sombras que conducen a si mesmas.

Pecha o libro un posfacio de María do Cebreiro, que escribe: “Ante a finitude das cousas, é a apertura aos outros o que nos salva”. O feito de ler un libro, o feito de escribir un libro, o feito de escribir sobre un libro forman parte tamén da escisión que supón o encontro co outro. E realmente creo que hai algo de salvación en percorrermos esta ferida salvaxe “a medio camiño entre a subxectividade e o mundo”.

Informar de un error
Es necesario tener cuenta y acceder a ella para poder hacer envíos. Regístrate. Entra na túa conta.

Relacionadas

Poesía
Poesía e activismo Luz Fandiño, a poeta rebelde que loitaba cantando
Patricia González e Alejandro Balbuena, músicas e amigas de Luz Fandiño, foron as últimas persoas que a poeta recoñeceu antes un do seu desnacemento. Na mesma cociña na que estiveron con ela tantas veces, lembrámola.
Literatura
Literatura Mallorca, el refugi de Vicent Andrés Estellés
El poeta trobà a l’illa la serenitat necessària per enfrontar-se a l’entorn sempre tens de València, a la vegada que publicà diversos volums i travà sòlides amistats.
Contigo empezó todo
El Salto libros El Salto lanza su propia línea editorial con un libro sobre la otra historia de España
El Salto Libros se estrena con el volumen ‘Contigo empezó todo’, del periodista Eduardo Pérez, otra visión de la historia de España a través de 30 episodios olvidados. Suscríbete y te lo enviamos gratis.
Elecciones
Elecciones europeas La izquierda lleva sus cuentas pendientes a unas Europeas que ponen a prueba el contraataque de Sánchez
El Partido Popular y Vox plantearán una campaña en clave nacional contra el “sanchismo”. El presidente del Gobierno ha salido reforzado en las encuestas tras las elecciones catalanas pero no superará al PP según una reestimación de datos del CIS.
Genocidio
Genocidio La Corte Internacional de Justicia ordena a Israel detener la ofensiva de Rafah de manera inmediata
El Tribunal de la ONU da un nuevo aviso al Gobierno de Netanyahu y le ordena detener la ofensiva de Rafah ante la constatación de que sus anteriores órdenes no han sido cumplidas.
Genocidio
Tribuna 18 noches en el lado correcto de la historia
VV.AA.
Entre infantilizaciones y denuncias de radicalización, desde la Acampada por Palestina de Madrid reclamamos con voz propia una ruptura de relaciones con Israel.

Últimas

Barcelona
Espacio público El Parque de Louis Vuitton y el vecindario fuera del Güell
Cientos de vecinos se manifestaron contra la privatización que el Ayuntamiento de Jaume Collboni ha hecho del parque público más emblemático de Barcelona para acoger un desfile de la marca de lujo francesa que patrocina la Copa América de vela.
Más noticias
Arte
Arte El arte visual de Mahmoud Alhaj ilustra la huella de la violencia de Israel en Palestina
El artista Mahmoud Alhaj expone en Barcelona su proyecto ‘Violence 24/7’, una alegoría visual sobre los efectos que la ocupación israelí tiene en los sujetos, la conciencia y la geografía palestina.
Catalunya
Catalunya PSC, Junts, PP y Vox tumban la regulación de los alquileres de temporada en el Parlament catalán
El decreto que regulaba los precios de alquiler de temporada y habitaciones ha estado en vigor menos de un mes. Ha sido la primera votación tras las elecciones del 12 de mayo en Catalunya.
Especulación inmobiliaria
Especulación inmobiliaria El PSOE retira la Ley del Suelo ante la oposición de sus socios y del PP
La falta de acuerdo con el PP y el voto contrario de Sumar, Podemos, Junts y ERC lleva al gobierno a retirar una reforma que facilita los pelotazos urbanísticos, según las críticas de sus aliados parlamentarios.

Recomendadas

Sanidad pública
Conciliación en entredicho Enfermeras denuncian que hospitales madrileños están bloqueando reducciones de jornada
De cara al próximo verano grandes hospitales de la Comunidad de Madrid están impidiendo que las profesionales del sector de la enfermería acumulen horas para poder librar días enteros, derecho adquirido que va en retroceso.
Cine
Cine y vivienda ¿Dónde están los desahucios en las películas españolas?
Con excepciones señaladas como ‘En los márgenes’ o ‘Antidisturbios’, el conflicto de la vivienda sigue ausente de las ficciones que aspiran a retratar nuestro presente.
Genocidio
Genocidio Karim Khan: el tipo duro que ha puesto contra las cuerdas a Netanyahu y de los nervios a Biden
La decisión de la Fiscalía del Tribunal Penal Internacional de solicitar órdenes de detención contra los jerarcas israelíes responsables de la masacre de Gaza genera división entre los países europeos e indigna al gobierno de Estados Unidos.