Culturas
O Casino de Carballo resiste, contracorrente, ao tempo

O histórico Casino 1889 de Carballo continúa loitando contra a especulación inmobiliaria e mantense como centro cultural e social da vila.

Casino Carballo
Socias e veciñanza en xeral colaboraron na restauración interior do edificio. Óscar Górriz
11 dic 2019 08:00

No centro da vila os coches, os pasos de xente apurada camiñando e a música procedente dalgún bar próximo acompañan un armazón de altos edificios e tendas de todo tipo. Alí no medio, unha pequena construción cor amarela pastel resiste ao tempo. As fiestras están repletas de carteis que anuncian diferentes actividades culturais para todos os públicos. Dentro do Casino 1889, os membros da nova directiva fan un repaso da historia do lugar, do que foi e do que é este emblemático edificio cuxo futuro pendura na incerteza.

Aínda non hai data oficial para o xuízo que aclarará o que vai acontecer co Casino de Carballo. Hai máis dun ano, en agosto de 2018, a directiva recibiu unha notificación na que se anunciaba que o edificio que estaban alugando se vendera a uns novos propietarios. Fora poucos meses antes, en febreiro de 2018, cando este novo grupo de persoas tomara o mando da sociedade recreativa do Casino. Cada unha delas involucrouse neste proxecto a través de diferentes vías e contactos, pero todos e todas comparten a mesma visión: “Queremos que o Casino sexa un lugar onde haxa actividades para todo o mundo e dende onde nacen iniciativas. Un fogar no que cando abres a porta, sempre hai alguén”.

Os inicios da sociedade Recreativa do Casino remóntanse a 1889, aínda que non foi até 1925 cando se trasladou ao emprazamento no que perdura na actualidade. “Antes era un club selecto ao que só podían entrar certas familias. Nós agora queremos mudar esa imaxe e que este sexa un espazo aberto para toda a comunidade”, narra Marina, membro da actual directiva. Hadrián García, veciño de Carballo e historiador especializado en Xestión do Patrimonio Cultural, recorda os antigos tempos do Casino: “Temos que ter en conta que até non hai moitos anos este era un edificio restrinxido, no sentido de que estaba só predestinado a certas persoas da sociedade carballesa”.

“Antes era un club selecto ao que só podían entrar certas familias. Queremos mudar esa imaxe e que este sexa un espazo aberto para toda a comunidade”

O novo grupo encargado de seguir para adiante co Casino tivo poucos meses de marxe para intentar transformar o lugar. A súa rutina de actividades culturais e sociais viuse relegada a segundo plano cando, a partir de agosto de 2018, as enerxías da directiva se tiveron que focalizar en tentar salvar o edificio. “En agosto chegou a notificación de que un propietario comprara este inmoble polo que nós estabamos pagando un aluguer. Vimos que o adquiriran por 70.000 euros e decidimos tentar conseguir eses cartos”, narra Suso, tamén membro da directiva.

O retracto é o dereito que teñen os inquilinos a presentar unha oferta de compra nun determinado prazo polos mesmos cartos que a outra oferta. En pleno agosto, os membros da directiva do Casino víronse con pouco máis de dúas semanas de prazo para conseguir esa cantidade de diñeiro e non perder o edificio. “Ao principio pensamos que dúas ou tres persoas vinculadas ao Casino o ían comprar, pero nós queriamos darlle a oportunidade de participar aos pequenos socios e, no momento no que propuxemos isto, os empresarios que querían aportar cartos botáronse atrás”, narra Víctor Lorenzo, presidente da asociación.

Doazóns e préstamos

Nese momento, dende a directiva decidiron elaborar un sistema de doazóns e préstamos de socios, socias e veciñanza en xeral para poder salvar ao Casino. En dúas semanas conseguiran máis de 45.000 euros e durante os últimos días de recadación superaron a cantidade de 70.000 euros necesaria para presentar o retracto. “Foi moi emocionante ver como a xente se involucrou desa maneira co Casino”, asegura Laura Tova, ilustradora e membro da directiva. Segundo Marina, durante o período de recadación de diñeiro para presentar o retracto houbo ofertas de todo tipo: “Había xente que dicía que nos daba os 70.000 euros, nos deixaba quedar co baixo pero que despois eles seguirían construíndo para arriba, pero a nosa idea sempre foi conservar o edificio. Non queremos que ninguén máis poida volver a especular co Casino”.
Casino de Carballo II
Interior do Casino de Carballo. Óscar Górriz
Sen embargo, a pesar de teren conseguido a cantidade necesaria para presentar o retracto, o problema non está solucionado. “Os compradores afirman que hai unhas segundas escrituras nas que se establece que eles pagaron en realidade 360.000 euros polo edificio, pero iso non aparece reflectido en ningunha parte”, asegura Víctor Lorenzo. A nova directiva do Casino tamén recibiu demandas polas obras de mantemento que realizaron nas instalacións. “No contrato de 1956 dicía que si se podía traballar no mantemento deste edificio”, conta Víctor. Desde que o novo proxecto se puxo en marcha, rehabilitouse o salón traseiro do lugar coa axuda da cidadanía que quixo participar nos obradoiros de recebado con barro e tamén se reabriu o bar anexo.

“O Casino é dos poucos edificios históricos de Carballo, xunto coa antiga cárcere e as escolas do xardín —actual ludoteca— que sobrevive á especulación inmobiliaria, que quere destruír o patrimonio para seguirse enriquecendo”, afirma o historiador Hadrián García. Para Hadrián, o que está facendo a nova directiva é un exemplo de “democratización do patrimonio” e asegura que espazos como este de “alto interese patrimonial teñen que acoller iniciativas dende, por e para a sociedade”.

Desde que o novo proxecto se puxo en marcha, rehabilitouse o salón traseiro do lugar coa axuda da cidadanía que quixo participar nos obradoiros de recebado con barro e tamén se reabriu o bar anexo

Agora quedan á espera do xuízo. “Se perdemos, temos un depósito e devolveremos de inmediato os cartos a todos os prestamistas. Se gañamos, o edificio pasa a ser noso e hipotecarémolo para poder seguir adiante. Se o conseguimos, cambiaremos os estatutos e estableceremos que, se en algún momento se disolve a sociedade ou o edificio se declara en ruínas, este lugar pasará a ser solo público para que non se poida volver a especular con el”, asegura Suso, membro da directiva.

O futuro do Casino aínda non está decidido. O que si, segue sumando momentos históricos para a vila de Carballo. “O que pasou en Carballo foi que a xente se uniu por unha causa común, a de salvar o Casino, e se creou un sentimento de solidariedade e irmandade que se contaxiou por todas partes”, conta Laura. Dende o Casino manteñen, a pesar de todo, as actividades culturais. “Se temos que marchar de aquí, continuaremos facendo o mesmo noutro lugar. O importante é que exista un espazo de encontro onde se impulsen aos artistas locais e onde todo o mundo poida participar”, asegura Marina.

O futuro é incerto mais, por agora, aínda non é preciso recorrer ás fotografías antigas de Carballo na Memoria nin a contos do pasado para contemplar, entrar e participar no Casino 1889. 

Informar de un error
Es necesario tener cuenta y acceder a ella para poder hacer envíos. Regístrate. Entra na túa conta.

Relacionadas

Memoria histórica
Memoria histórica Cultura, exilio e loita das bibliotecarias galegas na Segunda República: a vida de María de los Ángeles Tobío
Durante os primeiros anos trinta, as bibliotecas tornaron en espazos de traballo ideais para un modelo de muller que aspiraba ser independente e que manifestara un claro compromiso político. A Guerra Civil remataría con todas as súas aspiracións.
Xunta de Galicia
Sanidade A Xunta de Feijóo, condenada por negar as visitas a unha muller falecida de cancro por ter covid-19
A xuíza di que a situación requiriu medidas de prevención “flexibilizadoras”. Faleceu a principios de 2022 no Hospital Álvaro Cunqueiro durante os últimos meses de administración do xefe do PP con Julio García Comesaña como conselleiro.
O Teleclube
O teleclube 'O Teleclube' viaxa á preciosa aldea de 'Vermiglio' a finais da Segunda Guerra Mundial
A película de Maura Delpero, seleccionada para representar a Italia nos Oscar, retrata a vida dunha familia de Vermiglio, unha aldea nevada nos Alpes italianos.
Memoria histórica
Memoria histórica Cultura, exilio e loita das bibliotecarias galegas na Segunda República: a vida de María de los Ángeles Tobío
Durante os primeiros anos trinta, as bibliotecas tornaron en espazos de traballo ideais para un modelo de muller que aspiraba ser independente e que manifestara un claro compromiso político. A Guerra Civil remataría con todas as súas aspiracións.
Xunta de Galicia
Sanidade A Xunta de Feijóo, condenada por negar as visitas a unha muller falecida de cancro por ter covid-19
A xuíza di que a situación requiriu medidas de prevención “flexibilizadoras”. Faleceu a principios de 2022 no Hospital Álvaro Cunqueiro durante os últimos meses de administración do xefe do PP con Julio García Comesaña como conselleiro.
Madrid
La burbuja del alquiler Sumar, Podemos y sindicatos de inquilinos presionan para convertir en indefinidos los contratos de alquiler
Sumar lanza una propuesta legislativa para transformar en indefinidos los contratos de alquiler, una de las principales demandas de la manifestación por la vivienda del 5 de abril. Una moción de Podemos, rechazada en el Congreso, pedía lo mismo.
Cine
Kamal Aljafari “Palestina está en la raíz de la situación actual del mundo”
Kamal Aljafari lleva toda su carrera trabajando con materiales de archivo, indagando en las imágenes e interviniendo en ellas para preservar memorias en desaparición y para oponerse al proyecto colonial sionista y su falseamiento del pasado.

Últimas

Historia
Descifrando a historia Así foi a rebelión antifiscal galega de 1790 contra a burocracia española
A monarquía española quixo implantar a Contribución Única, algo que provocou fortes protestas. A máis coñecida foi o motín da Ulloa, chamado así porque se produciu nas zonas desta comarca. Foi a maior revolta antifiscal do Antigo Réxime en Galiza.
Opinión
Opinión ¡Que vivan los aranceles!
Que Trump propugne aranceles no debe hacernos caer en la trampa de defender los intereses de los grandes oligopolios.
Paterna
Paterna Vandalizan el muro de Paterna donde el franquismo fusiló a 2.238 personas
El paredón amaneció este viernes con grandes letras pintadas con spray negro donde se podía leer “Sagredo eres maricón y tarado”, en referencia al alcalde del municipio.
Más noticias
Opinión
Derecho a la vivienda Flex Living: el caballo de Troya de la precarización del alquiler
No es una respuesta moderna a las nuevas formas de habitar la ciudad. El ‘flex living’ no es más que la última jugada del sector inmobiliario y los grandes fondos de inversión para maximizar beneficios a costa del derecho a la vivienda.
Opinión
Opinión La unidad del anarcosindicalismo es la acción conjunta
Al hilo de supuestos movimientos desde la CGT hacia la unificación con CNT es necesario diferenciar entre lo que es una relación en clara mejora y lo que sería un proyecto real en marcha.
Galicia
Memoria histórica Cultura, exilio y lucha de las bibliotecarias gallegas durante la Segunda República
Durante los primeros años treinta, las bibliotecas se convirtieron en espacios de trabajo ideales para un modelo de mujer que aspiraba ser independiente y que había manifestado un claro compromiso político. La Guerra acabó con todas sus aspiraciones.

Recomendadas

Líbano
Ocupación israelí Israel incumple el acuerdo de paz y mantiene tropas en el sur de Líbano para “vigilar” a Hezbollah
El Ejército sostiene la ocupación de cinco colinas a lo largo de la frontera tras evacuar sus soldados de decenas de municipios. Miles de civiles regresan a sus casas para descubrir que lo han perdido todo.
Feminismos
Ana Bueriberi “El activismo tiene que ser colectivo: para contribuir al cambio es imprescindible despersonalizar la causa”
La periodista madrileña Ana Bueriberi reconoce que no sintió la discriminación hasta que llegó a la Universidad. Hoy, desde el proyecto Afrocolectiva reivindica una comunicación antirracista, afrofeminista y panafricanista.
Inteligencia artificial
Militarismo La máquina de los asesinatos en masa: Silicon Valley abraza la guerra
Las fantasías distópicas sobre los futuros usos de las máquinas en la guerra están más extendidas que el relato de lo que ya está pasando en los campos de batalla.